Eerste licht voor meetinstrument dat zwarte gaten gaat onderzoeken

esosterrenwacht-paranal.jpg

Op de ESO-sterrenwacht op Paranal, in het noorden van Chili, is een nieuw instrument in gebruik genomen dat straks zal ‘inzoomen’ op zwarte gaten. Het instrument, dat GRAVITY heet, maakt deel uit van de zogeheten VLT Interferometer – een ‘virtuele telescoop’ die bestaat uit een aantal (hulp)telescopen van de Europese Very Large Telescope. Al tijdens zijn eerste waarnemingen heeft GRAVITY een bescheiden ontdekking gedaan. Door het licht van meerdere telescopen te combineren kan het GRAVITY-instrument een virtuele telescoop met een middellijn van maximaal 200 meter te vormen. Deze techniek, die interferometrie heet, stelt astronomen in staat om veel fijnere details in hemelobjecten te detecteren dan met een enkelvoudige telescoop mogelijk is. Als onderdeel van de eerste waarnemingen hebben astronomen nauwkeurig gekeken naar de heldere jonge sterren van het zogeheten Trapezium, in het hart van het stervormingsgebied in het sterrenbeeld Orion. Bij deze eerste proefwaarnemingen heeft GRAVITY ontdekt dat een van de leden van de sterrenhoop, Thèta1 Orionis F, een dubbelster is.
Het instrument is ook bij uitstek geschikt voor het meten van de snelheden van dubbelsterren, exoplaneten en jonge stellaire schijven, en het maken van opnamen van de oppervlakken van sterren.